Zoeken in deze blog

Welkom op deze weblog

"Een uit de hand gelopen hobby"
"Kent u die uitdrukking?" zou dominee Gremdaat zeggen!

Via de volgende link kunt u de volledige lijst vinden van de boeken die ik in de verkoop heb:


Daarnaast echter zijn er altijd boeken die ik graag in mijn privé bezit houd.

Het leek mij leuk om iets meer te laten zien van de boeken die ik interessant vind. Vanwege de speciale uitgave, de interessante inhoud, de schitterende band of de prachtige illustraties.

Daarvandaan dus....

En misschien laat ik u af en toe ook wel mee genieten van mijn literaire aspiraties, in proza of poezie.
Of plaats ik een afbeelding van mijn eigen schilderkunst!

Veel plezier!

Follow RolandWitte on Twitter


.

zondag 18 maart 2012

Redeloze Rijmen, Daan Zonderland



...Allereerbiedigst
opgedragen aan al
mijn vrienden die
PIET heten...

Het betreft hier een Facsimile-herdruk van de "oervorm" uit 1952.

Wat vooral opvalt aan dit boekwerkje is de, voor die tijd, moderne/gewaagde/experimentele vormgeving!
Het doet mij onmiddellijk denken aan de animatiefilmpjes die in de afleveringen van "Monty Pyton`s Flying Circus" waren te bewonderen.




Daan Zonderland


Enige beschrijvingen over Daan Zonderland:

Daan Zonderland is het pseudoniem van Daan van der Vat, die onder zijn eigen naam voornamelijk vermakelijke columns over Engeland publiceerde, die zo goed als vergeten zijn. Als Daan Zonderland schreef hij een reeks klassieke kinderboeken, onder meer over Jeroen. Knikkertje Lik lees ik momenteel weer aan een nieuwe generatie voor, en nog steeds vinden kinderen die boeken heel erg leuk. Zonderland schreef ook een groot aantal nonsensgedichten. Die zijn verschenen in een aantal reeds lang niet meer verkrijgbare deeltjes, (onder meer Redeloze Rijmen) die door de liefhebbers gekoesterd worden.


Daan Zonderland
Daan Zonderland (Groningen, 15-8-1909/Den Haag, 5-8-1977) was het pseudoniem van Daniël (Daan) G. van der Vat. Ten onrechte bestempeld als nonsensdichter, ten onrechte ook als vergeten dichter: gedichten van hem zijn in bloemlezingen in de boekenkast van vrijwel elke poëzieliefhebber te vinden.
Hij studeerde Engels te Groningen, waar Hendrik de Vries nog een rijmkritiek wijdde aan zijn proefschrift over Edgar Allen Poe, en te Amsterdam. Hij volgde ook studies te Kopenhagen en Londen; hij was doctor in de Engelse letteren. Op zijn vak-gebied heeft hij onder meer belangrijke essays gepubliceerd over de Engelse romanschrijvers Graham Greene en Evelyn Waugh.

D.G. van der Vat werkte als leraar Engels, later als privaatdocent in de Engelse letterkunde te Leiden en weer later als correspondent van ‘De Tijd' in Londen. Hij schreef ook kinderboeken (waaronder de populaire Jeroen-reeks).



Over het begrip Nonsenspoëzie kunt u één en ander nalezen op:

- Het digitale tijdschrift "Het vrije vers.":





voor- en achterkaft





titelblad(en)

Het lijkt op een alfabetisch (A is een aapje...) weergegeven dichtwerkje, maar bij nadere beschouwing zijn de letters niets anders dan een notering voor het aantal gedichten.
Voor hetzelfde geld had men het kunnen nummeren...
Ik heb in totaal 51 gedichtjes geteld, de eerste reeks van 26 wordt aangegeven met een enkele letter (A, B, enz.), de tweede reeks (van 25) met één (of twee) dubbele letter(s).


Eerste pagina (enkele letter)


Laatste pagina (dubbele letters)


Een 'uitleg' over deze drukwijze/uitvoering wordt uiteengezet in de colophon
op pagina 30 en 31:


Colophon
(klik op afbeelding voor vergroting)


Tenslotte is de 'verantwoording' op de laatste pagina van belang omdat het hier gaat om een herdruk (facsimile) van de eerste uitgave uit 1952:




Uitgave:
Redeloze Rijmen, door Daan Zonderland.
Uitgever: Het Spectrum. Utrecht. 1976, facsimile-herdruk van 1952, gebrocheerd, 31 pagina`s.


Te koop bij Tureluur voor € 5,00
link bestelpagina: 

https://www.boekwinkeltjes.nl/b/183866785/Redeloze-rijmen-Allereerbiedigst-opgedragen/



-------------------------------------------------------------------------------



Overigens is de 3e druk uit 1952  niet meer te koop





zondag 12 februari 2012

Centsprenten, Kinderprenten of voorlopers van de strip

Een clown onder de roodhuiden

Op de laatste dag van het afgelopen jaar nam ik u mee naar de centsprent
'Als gij o lieve jeugd ! uw lessen hebt geleerd...'

Ook mijn aflevering van 26-06-2011 'Chansons a la façon d'Épinal' geeft interessante informatie over onder meer 'Images d'Épinal' en het inkleuren van (boek)illustraties als tijdverdrijf in de achttiende eeuw.

In aansluiting hierop wil ik u graag laten meegenieten van mijn volledige verzameling centsprenten.
Nuttige informatie kunt u vinden op Wikipedia:

Ik geef u enige nadere specificatie van de eerste twee getoonde prenten.
De link verwijst naar de informatie van een vergelijkbare prent in het bezit van de koninklijke bibliotheek.




Het vermakelijk Harlikein-spel. (N0. 95)




Rijtuigen. (N. 148)




De derde (paarden) en vierde prent (Der Esel) zijn van Duitse makelij. Daarover heb ik helaas geen nadere informatie .




Onderstaande afbeelding betreft een collectie van 5 albums met in totaal 80 centsprenten (16 per album): 'Prentjesdruk van Épinal' (Imagerie Pellerin).


Voorzijde (links) en achterzijde (rechts)

Vervolgens kunt u alle 80 centsprenten uit deze 5 albums voorbij zien komen door ze te bekijken op mijn fotopagina op Picasa:
(Voor de gehele collectie kunt u ook onderstaande film bekijken)

Voor nadere informatie kunt u ook de collectie van de Koninklijke bibliotheek raadplegen:
(klik onderaan deze pagina op: bekijk alle 1280 objecten uit de collectie)

Tenslotte wens ik u een aangename reis door de wondere wereld van de Centsprent.

Hier is de film:
(Door hieronder te klikken op Centsprenten (linksboven),
of rechtsonder op YouTube, kunt u de film bekijken op het kanaal van YouTube)





zondag 5 februari 2012

DE REIEN VAN VONDEL

Verzameld en ingeleid door A.T.A. HEIJTING.

Boekversiering door CHRIS LEBEAU

Wat een prachtig boekwerk ligt hier voor mij!
In alle opzichten een juweeltje...

In de eerste plaats is de inhoud zeer interessant, want waar vind je zo`n verzameling reien van Vondel in één boekwerk bij elkaar?

Een greep uit de inhoud:
Behalve de Trilogie der zonde (Lucifer, Adam in Ballingschap, Noah) en de Jozef-Trilogie (Jozef in Dothan, Jozef in Egypten, Jozef in `t Hof) vind je de reien van Richteren (Jeftha, Samson) en de David-Trilogie, Martelaarsstukken en Vaderlandsche stukken (Batavische Gebroeders, Gijsbrecht van Aemstel) en Landsspel (De Leeuwendalers).

Poëzie voor de echte liefhebbers (?). De 'die-hards'...!

Van de samensteller A.T.A.Heijting (August Theodoor, Anton) is niet veel meer bekend dan zijn geboorte en sterfjaar: 1879-1949.
Hij was vermoedelijk woonachtig in Den Haag en kreeg in 1942 de Breeroo-prijs.
(bron: LibraryThing).

"Breeroo-prijs 1942
Driejaarlijkse staatsprijs, in 1941 ingesteld door het Departement van Volksvoorlichting en Kunsten (D.V.K.), ter herinnering aan Bredero. De prijs werd toegekend als erkenning van en bewondering voor de leider van het dramaturgisch bureau van de afdeling theater en dans van het departement".

1942: August Th.A. Heijting
Bekroond werk: gehele oeuvre
(geldsom: 3500 gulden)

(bron: Letterkundig Museum)


Maar zelfs als Vondel je gestolen kan worden is het een schitterende uitgave!
En dat is te danken aan Chris Lebeau, die het boekontwerp, alsmede de illustraties voor zijn rekening nam.

Mocht u regelmatig naar "Kunst en Kitsch" kijken dan zal de naam Chris Lebeau u niet onbekend zijn. Regelmatig komen voorwerpen, zoals vazen, voorbij die een bijzondere schoonheid bezitten. Chris Lebeau is dan ook voor Nederland één van de belangrijkste vertegenwoordigers van de Jugendstil.
Zo was hij o.m. de ontwerper van een van de mooiste trouwzalen van Nederland, die zich bevindt in hotel The Grand, het voormalige stadhuis van Amsterdam, aan de Oudezijds Voorburgwal.

Voor meer informatie: zie Wikipedia:


Ik zal u verder in stilte laten zwijmelen...
De illustraties in het boek spreken voor zich!

Boekomslag: Chris Lebeau.



Frontispice (links): Joost van den Vondel door Govert Flinck,
en Titelpagina (rechts).


Lucifer



Adam in Ballingschap



Jozef in Dothan



Noah

De volgende vier afbeeldingen dienen ter afsluiting van een hoofdstuk:




Als u inmiddels bent 'bijgekomen' (!) van de schoonheid van deze illustraties
rest nog slechts de informatie betreffende deze bijzondere uitgave:


Uitgave:
De reien van Vondel. Met talrijke esthetische aanteekeningen.
Verzameld en ingeleid door A.T.A. Heijting.
Boekversiering door Chris Lebeau.
Uitgever: D. Coene, Amsterdam. 1910, 1e druk. Gelakt linnen omslag, ingenaaid en gebonden,
374 pagina`s. Titelpagina vertoont verkleuring en is roestvlekkig aan de bovenrand (zie afbeelding). Enkele pagina`s voor en achterin zijn licht roestvlekkig. Algemene conditie is zeer goed.


(verkocht)


zondag 15 januari 2012

J.H.(KOOS) SPEENHOFF, Dichter - zanger - teekenaar

Liedjes, wijzen en prentjes

Zevende bundel - Nieuwe reeks

Pianobegeleidingen door Willem Landré


Jacobus Hendrikus 'Koos' Speenhoff (1869-1945) was een Nederlandse dichter-zanger en illustrator die in de Nederlandse kleinkunst een pioniersrol heeft vervuld.
Eén van de bekendste liedjes van Speenhoff is
'Brief van een moeder aan haar zoon die in de nor zit', uit 1903.
Op onderstaande website is een geluidsopname te vinden van dit lied, gezongen door Speenhoff zelf, in 1933. Wat u hoort is de 'gekuiste versie'


Een levensbeschrijving van Koos Speenhoff vindt u o.m. op Wikipedia:



Voorplat van de zevende bundel
met een zelfportret van J.H.Speenhoff



inhoudsopgave


De verscheidenheid aan onderwerpen die door Speenhoff in liedteksten werden weergegeven geeft niet alleen een tijdsbeeld weer (vóór de 1e wereldoorlog), maar geeft tevens een duidelijke indruk van zijn sociale bewogenheid.

Elke tijd heeft zo zijn eigen problemen!
Neem nu bijvoorbeeld het probleem met 'hoe om te gaan met de dienstmeid(en)!'

O, die meiden:


"...Krijgt ze van `t minnemallen
`n Ongelukkie op `n keer,
Durft ze aan Mevrouw te zeggen:
`t Lijkt toch sprekend op meneer."


Zo wordt ook nog even 'fijntjes' aangestipt dat er wel eens een 'ongelukje' gebeurde, waarbij de heer des huizes de schuld in de schoenen krijgt geschoven!


De tekenstijl van Koos Speenhoff is bijna karikaturaal:


Hot item in die jaren:
Vrouwenkiesrecht.


De pianobegeleidingen zijn van de hand van Willem Landré (1874-1948).
En hoewel er in diens biografische gegevens niets over samenwerking met Koos Speenhoff wordt vermeld, ga ik er vanuit dat dat wel degelijk het geval was:

Pianobegeleiding van: 'Zedenwetten'



...Voor zo`n gaatje komt een diender
Die gestreng naar binnen loert...

Voor nog veel meer leuke informatie verwijs ik u graag naar de website van Aad Engelfriet:


Uitgave:
W.L. & J. Brusse, Rotterdam. 1912, 1e druk, karton (26,5 x 20 cm), 80 pagina`s, achterplat gevlekt, het boek verkeert in zeer goede conditie.


zaterdag 31 december 2011

Centsprent: Als gij o lieve jeugd! uw lessen hebt geleerd,...

CENTSPRENT..... het stripverhaal avant la lettre !

Graag wil ik u even meenemen op een reisje door de tijd. Altijd leuk op de laatste dag van het jaar, nietwaar?

Wat ik u wil laten zien is een centsprent getiteld:
"Als gij o lieve jeugd ! uw lessen hebt geleerd..."

Een korte uitleg over het begrip centsprent heb ik hieronder voor u gereprocuceerd:


Eén van de oudste reproductietechnieken is de houtsnede. Een voorstelling werd op een houtblok getekend en daarna werd alles wat niet afgedrukt moest worden weggesneden. Vervolgens werd het blok geïnkt en werd de voorstelling middels een drukpers op papier overgebracht. Op deze wijze werden vanaf het einde van de 17de eeuw ook zogenaamde centsprenten, ook wel aangeduid als volksprenten of kinderprenten, gemaakt. Per cents- prent werd meestal een aantal voorstellingen afgebeeld, soms wel 24. Onder elk van die plaatjes werd vaak een kort rijmpje afgedrukt. Zo ontstond een soort stripverhaal. Centsprenten waren, zoals de naam al aangeeft, goedkoop en afgedrukt op goedkoop papier. Na afdrukken werden de prenten al of niet ingekleurd. Het inkleuren gebeurde soms door kinderen die de verf met hun vingers, vaak wat slordig, overbrachten.

De motieven op centsprenten variëren sterk. Er zijn series met dieren, bijbel- verhalen en beroepen om maar een paar onderwerpen te noemen. Ook komen er centsprenten met afbeeldingen van kinderspelen voor. En dat is niet zo verwonderlijk als men zich realiseert dat de prenten vaak aan kinderen gegeven werden. Dat verklaart ook dat er van de vele miljoenen centsprenten die gemaakt zijn, maar weinigen in onberispelijke staat overgebleven zijn Vaak werden ze achteloos opgevouwen, verdwenen ze in de houten school- tassen en werden ze er weer uitgehaald om aan de vriendjes te tonen. Ze slingerden rond en vaak was hen geen lang leven beschoren. De centsprenten die er nog zijn zijn inmiddels een verzamelaarsitem geworden en vaak behoorlijk prijzig. De prijs ervan varieert globaal tussen 100 en 500 euro, maar er zijn er ook die nog veel meer kosten.



Een zeer goede en uitgebreide informatie over dit onderwerp vindt u op de site van
het oude kinderboek:




De bewuste prent in mijn bezit.
ingelijst en compleet met passepartout
(niet ingekleurd!)


Ter vergelijking laat ik u hieronder eenzelfde prent zien
(met bijbehorende informatie),
in het bezit van de Koninklijke Bibliotheek
(deze prent is wél ingekleurd).


Titel:Als gij o lieve jeugd! uw lessen hebt geleerd
Quand vous aurez appris, enfans, votre leçon
Maker:
Trefwoord:
Verv.jaar:1856-1900
Verv.plaats:Turnhout
Techniek:
Object:
Afmeting:33×41 cm
Bron:Borms 0571 (prent), Centsprenten, Koninklijke Bibliotheek
Copyright:Voor informatie: Koninklijke Bibliotheek
Opmerking:Prentnr.: 42
Datering: gebaseerd op jaren van werkzaamheid van de uitgever/drukker
De Meyer (Volks- en kinderprent), p. 138 (Glenisson en Van Genechten 42)
Verzameling Borms-Koop
Sjabloonkleuring met groen, geel, rood
Enkele roestvlekjes

Oblong centsprent met 5 x 4 niet omkaderde houtsneden van kinderspel en -bezigheden: bij de waakhond, op moeders knie, fluitspelen en dansen, naar de stad gaan, met dieren spelen, met hoepel en slang, moeder verzorgt oog van kind, paardje rijden, tekenen, soldaatje spelen, boogschieten, een prent bekijken, kippen voeren, eten, harp spelen, vliegeren, paardrijden. Met eenregelige onderschriften in Nederlands en Frans.




Het is een onderwerp waar men zich uitgebreid in kan verdiepen, ikzelf heb in ieder geval genoten van mijn zoektocht op internet naar informatie over dit fenomeen.

Met dank aan de heer A. Borms.

(bron SGKJ/AGJMBorms)



Tenslotte wens ik iedereen, en met name de bezoekers van deze weblog:


prettige jaarwisseling

en een voorspoedig 2012.





woensdag 7 december 2011

Polyantha Bloemententoonstelling Schiedam


HET EVENEMENT VAN 1940

zomer 1940 - vanaf 27 april


SCHOONHEID - LEERZAAMHEID - JOLIJT


In het voorjaar van 1940 opende bloemententoonstelling Polyantha haar deuren.
Eigenlijk zou dat al een jaar eerder, in 1939, hebben moeten plaats vinden, ware het niet dat een extreem strenge vorst alles kapot deed vriezen.
Voor een beschrijving der historie vanaf 1938 tot en met 1943 kunt u terecht op de website van de Historische Vereniging Schiedam:



De flyer van de Polyantha Bloemententoontenstelling te Schiedam



Het evenement van 1940
(klik op afbeelding(en) voor vergroting)


Onderstaande advertentie is uit de Haagse Courant van 10 aug. 1940



De Polyantha, of lage trosroos.

"Compacte, doorbloeiende heesterroos met talrijke kleine bloemen in trossen
(van de zomer tot de late herfst). Hoogte naargelang de variëteit: 50 à 80 cm."



Curieus is ook het verhaal over de Polyantha en de opening van die tentoonstelling in
'De Kampioen', het orgaan van de ANWB, van 11 Mei 1940.
De dag er voor (10 mei) werd Nederland onder de voet gelopen door het Duitse leger!


Het hijsen van de Polyantha-vlag bij de opening.



Ook bij deze gelegenheid ontkwam men niet aan de stereotype
bloemenmeisjes in 'Volendammer' kostuum.


De Brochure (onder), zowel als de flyer (zie boven) werd ontworpen door
Nico Benschop, een Rotterdamse kunstenaar, waarover straks meer informatie .




Pagina 1 van de brochure:
"Iets over Schiedam en "Polyantha."



In het midden van de brochure bevindt zich over twee pagina`s een plattegrond



De verschillende 'attracties' zijn weergegeven door nummers en een legende,
op een doorzichtig blad gedrukt dat aan de rechterkant op de onderliggende
bladzijde is gelijmd.



No. 15 is een Boerendorp met herberg, lunchweide, winkeltjes en bedrijfjes.


Het eerste waar ik aan dacht toen ik de naam N. Benschop zag was: Nel Benschop, tijdens haar leven de best verkopende dichter(es) van Nederland. Haar oevre bestaat uit zeer christelijk werk. Maar niets wees er op dat zij ooit iets had getekend of geschilderd.

Echter, niet Nel, maar Nico Benschop is de ontwerper van de Polyantha-brochure.
Hij was in mijn ogen een niet onverdienstelijk schilder.

De schilder Nicolaas (Nico) Benschop is geboren op 23 januari 1907 te Rotterdam. N.Benschop was een veelzijdig kunstenaar die met verschillende technieken werkte, zoals olieverf, pastel, aquarel en pen tekeningen. Hij maakte graag abstracte werken, maar ook stillevens, portretten, landschappen, strandgezichten en raffinaderijen. Nico was een autodidact en stond ingeschreven bij het R.K.S en C.B.K te Rotterdam. Hij heeft veel in het buitenland gewerkt: België (Brussel), Engeland (Londen) en Frankrijk (Parijs en Antibes), en heeft les gegeven aan zijn zoon Jacques en A.A. Stok. Hij is overleden op 29 december 2001 te Rotterdam.

Nico Benschop, de ontwerper van de brochure,
een foto uit 1955 uit het Gemeente Archief van Rotterdam.

En hier een van zijn schilderijen:


Hier volgt nog enige informatie die ik ergens heb opgeduikeld over de positie van de "Rotterdamse kunstenaars" in vergelijking met die uit Amsterdam.

De Rotterdamse kunstenaars waren op zich niet zo verenigingsgezind als Amsterdam, mogelijk omdat er minder kunstenaars waren dan in Amsterdam. Kunst gold hier als een symbool van luxe in tegenstelling tot het socialistische Amsterdam. Zes Rotterdammers, Louis van Roode, Nico Benschop (1907-2001), Daan den Dikkenboer, Wally Elenbaas, Cor Engelse en Benno Wissing (1923) vormden van 1947 tot 1949 groep r. In hun manifest Geschrift no. 1, schilderkunst en architectuur’ (1947) pleitten ze voor integratie van beeldende kunst in het dagelijkse leven. Ze meenden dat de samenwerking tussen kunst en architectuur het esthetische gevoel van het publiek zou verbeteren en de leefomgeving zou verfraaien. De kunstwerken met geabstraheerde voostellingen zouden een maximale aantrekkingskracht, spanning en zeggingskracht hebben. Daarmee was de beeldende kunst in staat het ideaal van de architect in zijn schepping op een harmonische manier te verduidelijken. De collectivistische idealen moesten in de grote Rotterdamse wederopbouwprojecten gestalte krijgen. In 1947 exposeerden ze in Ons Huis met de gezamenlijke expositie De wand, een groot collectief gemaakt schilderij, dat om die reden vergelijkbaar was met de tentoonstelling Weerbare Democratie in Amsterdam.



Kortom, een kleine brochure van niet meer dan 12 pagina`s was voor mij de aanleiding voor een uitgebreide speurtocht met verrassende 'ontknopingen'.


Uitgave:
Uitvoerend Comité van de Bloemententoonstelling "Polyantha":
(Sterrenbosch Schiedam). 1940, "Pol. Uitg. No. 4 - Jan. `40."
gebrocheerd, 12 pagina`s (geniet, deels los), beschadiging achterplat, over het geheel genomen in goede staat.
De brochure gaat vergezeld van een 'flyer'.

(Verkocht)